razem: 60353

...::: PALMOWA NIEDZIELA :::...

Niedziela Palmowa rozpoczyna Wielki Tydzień - zwana tak od obrzędu święcenia palm i od procesji z palmami na pamiątkę wjazdu Jezusa do Jerozolimy. W ostatnią niedzielę przed Wielkanocą odbywa się tradycyjne święcenie palm, które w naszych warunkach klimatycznych od dawna zastępowały głównie gałązki wierzby - często z dodatkiem innych roślin, barwnie ozdobione i przepasane wstążeczkami. Zwyczaj przystrajania rózg wierzbowych jest tradycją starosłowiańską i łączy się z pradawnym świętem wiosny, obchodzonym około wiosennego zrównania się dnia z nocą, co zbiega się często z obecnie obchodzonymi Świętami Wielkanocnymi.

Zwyczaj święcenia palm znany już w średniowieczu, przejęty został przez nas z Zachodu, a w polskiej tradycji ludowej utrwalił się ostatecznie prawdopodobnie w XVII wieku.



Procesja podczas Niedzieli Palmowej

Dawni Słowianie wierzyli, że rózga wierzbowa przedstawia sobą ognisty pręt boga Pioruna i dlatego każde pole i dom opatrzone godłem tego bóstwa gromu i burzy, polecane jest jego opiece, a tym samym wolne od piorunów i gradu.

Dawniej wierzbowe gałązki służyły za element magiczny, mający zapewnić zdrowie, płodność, bogactwo, sprawiedliwość i nadzieję. Palmie w naszym kraju przypisywano zawsze nadzwyczajne właściwości lecznicze i magiczne. Dlatego też po powrocie z kościoła, po poświęceniu palmy obchodzono z nią trzykrotnie domostwo, aby złe moce od niego odpędzić. Uderzano się nimi nawzajem dla zdrowia i pomyślności, wołając "nie ja biję, wierzba bije". Zwyczaj ten jest pozostałością tradycji przedchrześcijańskich. Wiąże się on z prastarym kultem "rózgi życia" - zielonej, młodej gałęzi, symbolizującej ciągłe odżywanie przyrody.

Tym odwiecznym wierzeniom Kościół nadał swoją religijną interpretację. Stąd też święcenie palm odbywa się na pamiątkę uroczystego, triumfalnego i radosnego wjazdu Chrystusa do Jerozolimy, której mieszkańcy witali Go gałązkami palmowymi. Zwyczaj poświęcania palm wprowadzono do liturgii dopiero w wieku XI. Obecnie kapłan Niedzielę Palmową nie przywdziewa szat pokutnych, fioletowych, jak to było w zwyczaju dotąd, ale czerwone. Procesja zaś ma charakter triumfalny. Natomiast uderzanie się poświęconymi gałązkami w celu utrzymania zdrowia i zapewnienia pomyślności ma być pamiątką biczowania Jezusa.

W wierzeniach ludowych święte palmy miały chronić przed chorobami, nieszczęściami i zapewnić urodzaj w polu i oborze. Bazie wierzbowe czasami zjadano, jako środek na bóle głowy, gardła, brzucha, choroby płuc oraz inne dolegliwości. Łykano je też i po to, aby nie zaszkodziło zbyt obfite jedzenie wielkanocne.



Procesja podczas Niedzieli Palmowej

Pozostałe zeszłoroczne, poświęcone palmy spalano, nie wolno ich było wyrzucać. Popiół ze spalonych palm używany jest jako popiół pokutny, którym kapłani w kościele posypują w środę popielcową głowy wiernych.

Święta Wielkanocne poprzedzał Wielki Tydzień, czas pokuty i przemyśleń o naszych winach przeciwko Bogu i ludziom. Był to czas przygotowań do świąt.

© 1998 - 2018 by Jordan Busiakiewicz. Wszelkie prawa zastrzeżone !!!